Wat is co-creatief positioneren en hoe werkt het?

Co-creatief positioneren is een aanpak waarbij je de positionering van je organisatie niet achter gesloten deuren bepaalt, maar samen met de mensen die er het meest toe doen: medewerkers, cliënten, bewoners of andere betrokkenen. Het resultaat is een positie die niet alleen klopt op papier, maar ook écht gedragen wordt door de organisatie. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over hoe co-creatief positioneren werkt en wat het oplevert.

Hoe verschilt co-creatief positioneren van traditionele positionering?

Bij traditionele positionering bepaalt een klein team of een extern bureau de merkpositie op basis van marktonderzoek en strategische analyse. Co-creatief positioneren draait dit om: de positionering ontstaat in dialoog met de mensen die de organisatie kennen van binnenuit én van buitenaf. Dat maakt het verschil tussen een positie die klopt en een positie die leeft.

Bij de klassieke aanpak wordt een positionering vaak gepresenteerd aan de organisatie nadat het werk al gedaan is. Medewerkers herkennen zichzelf er niet altijd in, en de implementatie vraagt daardoor extra energie. Bij co-creatief positioneren zijn die mensen al betrokken bij het proces. Ze hebben meegedacht, meegepraat en soms letterlijk meegeschreven. Dat zorgt voor herkenning en draagvlak vanaf dag één.

Een ander belangrijk verschil is de kwaliteit van de uitkomst. Mensen op de werkvloer weten dingen die een directeur of bureau niet weet. Ze zien hoe cliënten reageren, wat collega’s drijft en waar de organisatie écht goed in is. Die kennis maakt een positionering sterker, concreter en geloofwaardiger.

Wie betrek je bij een co-creatief positioneringstraject?

Bij co-creatief positioneren betrek je in ieder geval drie groepen: mensen binnen de organisatie op verschillende niveaus, mensen die de dienstverlening ontvangen, en soms ook externe stakeholders zoals samenwerkingspartners of financiers. De exacte samenstelling hangt af van de vraag die centraal staat.

Een goede mix ziet er in de praktijk zo uit:

Bestuur en directie voor de strategische kaders en ambitie
Medewerkers van de werkvloer voor de dagelijkse realiteit en wat de organisatie écht typeert
Cliënten, bewoners of leerlingen voor het buitenperspectief en de beleving van de dienstverlening
Managers en teamleiders als verbindende schakel tussen strategie en uitvoering
Samenwerkingspartners wanneer de positionering ook richting de keten relevant is

Bij een positionering in zorg en welzijn is het zeker waardevol om cliënten of mantelzorgers te betrekken. Zij brengen een perspectief in dat intern vaak niet zichtbaar is, maar dat de positionering wel geloofwaardig en onderscheidend maakt.

Hoe ziet een co-creatief positioneringsproces er stap voor stap uit?

Een co-creatief positioneringsproces volgt een herkenbare opbouw van inzicht naar keuze naar uitwerking. Het begint altijd met luisteren en begrijpen, en eindigt met een gedeeld verhaal dat de organisatie kan dragen.

Verkenning: Analyse van de omgeving, de sector en de positie van de organisatie op dit moment. Wat speelt er? Wat verwacht de buitenwereld?
Interne dialoog: Gesprekken en sessies met medewerkers en leiding over identiteit, waarden en ambitie. Wat maakt ons uniek? Waar staan we voor?
Extern perspectief: Input ophalen bij cliënten, partners of andere betrokkenen. Hoe zien zij de organisatie? Wat waarderen ze?
Synthese: Alle inzichten samenbrengen en patronen herkennen. Wat is de kern? Wat is het verhaal dat klopt voor iedereen?
Positioneringskeuze: Op basis van de inzichten een bewuste keuze maken voor een positie. Scherp, onderscheidend en gedragen.
Vertaling: De positionering uitwerken naar taal, identiteit en communicatie zodat het tot leven komt in de praktijk.

Elk van deze stappen vraagt betrokkenheid van de juiste mensen op het juiste moment. Dat is precies wat een co-creatief strategietraject onderscheidt van een klassiek bureauproces.

Wanneer is co-creatief positioneren de juiste aanpak?

Co-creatief positioneren is de juiste aanpak wanneer draagvlak, herkenbaarheid en geloofwaardigheid essentieel zijn voor het succes van de positionering. Dat geldt zeker bij organisaties die te maken hebben met grote veranderingen, een fusie, een nieuwe koers of een identiteitsvraag.

Specifieke situaties waarin co-creatief positioneren bijzonder waardevol is:

Na een fusie of samenvoeging, waarbij meerdere culturen en identiteiten samenkomen en de vraag ‘wie zijn we nu?’ urgent is
Bij een strategische heroriëntatie, wanneer de organisatie een nieuwe koers inslaat en medewerkers daarin mee moeten
Wanneer de huidige positionering niet meer klopt met wat de organisatie in de praktijk doet of wil zijn
Als er weerstand of onverschilligheid is bij medewerkers rondom strategische keuzes
Wanneer de organisatie wil werken aan merkpositionering in zorg of welzijn en daarvoor het vertrouwen van medewerkers en cliënten nodig heeft

Is de positioneringsvraag puur technisch of gaat het om een kleine bijstelling? Dan kan een meer klassieke aanpak volstaan. Maar zodra mensen en cultuur een rol spelen, is co-creatie de sterkere keuze.

Wat levert co-creatief positioneren een organisatie concreet op?

Co-creatief positioneren levert een positionering op die niet alleen strategisch sterk is, maar ook intern gedragen wordt. Medewerkers herkennen zichzelf erin, bestuurders kunnen er met overtuiging over communiceren, en de buitenwereld ervaart een organisatie die weet waar ze voor staat.

Concreet betekent dat:

Een helder en onderscheidend verhaal over wie de organisatie is en wat haar drijft
Meer trots en betrokkenheid bij medewerkers, omdat zij zelf hebben bijgedragen aan de positie
Minder weerstand bij de implementatie van de nieuwe koers
Een sterkere basis voor werving, communicatie en samenwerking
Een gedeeld referentiekader dat helpt bij toekomstige beslissingen

Bij positionering na een fusie is dit effect nog sterker. Twee organisaties die samen een nieuwe identiteit bouwen, creëren iets nieuws in plaats van dat de ene de andere overneemt. Dat maakt het verschil voor hoe mensen zich verbinden met de nieuwe organisatie.

Hoe vertaal je de uitkomst naar een sterk merk en communicatie?

De uitkomst van een co-creatief positioneringsproces is een gedeeld verhaal over wie de organisatie is en waar ze voor staat. De volgende stap is dat verhaal zichtbaar en voelbaar maken in alles wat de organisatie doet en uitstraalt. Dat is de vertaling naar merk en communicatie.

Die vertaling omvat meerdere lagen. De verbale identiteit legt vast hoe de organisatie praat: welke toon, welke woorden, welke stijl passen bij wie ze zijn. De visuele identiteit maakt dat voelbaar in kleur, vorm en beeld. En de communicatiestrategie bepaalt hoe en via welke kanalen de organisatie haar verhaal deelt met medewerkers, cliënten en de buitenwereld.

Co-creatie eindigt niet bij de positionering. Ook in de vertaling naar online communicatie en campagnes is het waardevol om mensen te betrekken. Zij toetsen of de uitwerking klopt, herkennen zichzelf erin en worden zo de eerste ambassadeurs van het nieuwe verhaal.

Hoe wij helpen met co-creatief positioneren

Wij begeleiden organisaties in zorg, welzijn en onderwijs bij het hele traject van positionering: van de eerste verkenning tot de vertaling naar merk en communicatie. Onze aanpak is altijd co-creatief, omdat wij geloven dat een positionering pas echt werkt als de mensen in de organisatie zich erin herkennen.

Wat wij bieden:

Co-creatieve positioneringstrajecten waarbij we samen met jouw medewerkers, cliënten en stakeholders werken aan een heldere, gedragen positie
Identiteitsontwikkeling via ons programma ‘Een merk met kracht en karakter’, van tone of voice en huisstijl tot werkgeversmerk
Begeleiding bij fusies en herpositionering, waarbij we de nieuwe gezamenlijke identiteit opbouwen vanuit wat mensen verbindt
Vertaling naar communicatie, zodat de positionering niet op papier blijft maar zichtbaar wordt in alles wat de organisatie uitstraalt

Wil je weten hoe co-creatief positioneren werkt voor jouw organisatie? Neem contact op voor een vrijblijvend gesprek.