Wat is het verschil tussen positionering en strategie?
Het verschil tussen positionering en strategie ligt in hun focus: positionering bepaalt wie je bent en hoe je gezien wilt worden, terwijl strategie beschrijft wat je gaat doen om je doelen te bereiken. Positionering gaat over je unieke plek in de hoofden van je doelgroep, strategie over de concrete acties en plannen. Beide concepten versterken elkaar en zijn essentieel voor effectieve communicatie en organisatieontwikkeling.
Wat is positionering en waarom heeft elke organisatie dit nodig?
Positionering is de unieke plek die je organisatie inneemt in de hoofden en harten van je doelgroepen. Het gaat om hoe mensen jouw organisatie zien, ervaren en onthouden ten opzichte van andere organisaties. Merkpositionering bepaalt waarom iemand voor jouw organisatie kiest in plaats van voor een ander.
Elke organisatie heeft positionering nodig om zich te onderscheiden in een drukke wereld vol boodschappen. Zonder heldere positionering verdwijn je in de massa en weten mensen niet waarvoor je staat. Dit geldt zeker voor organisaties in zorg, onderwijs en woningcorporaties, waar veel aanbieders vergelijkbare diensten lijken te bieden.
Een sterke positionering zorgt voor:
- Herkenning bij je doelgroepen
- Duidelijkheid over wat je uniek maakt
- Consistente communicatie-uitingen
- Betere binding met medewerkers en klanten
- Effectievere marketing en communicatie
Positionering ontstaat niet vanzelf. Het vraagt bewuste keuzes over je kernwaarden, je unieke eigenschappen en hoe je deze wilt uitdragen. Zonder deze keuzes communiceer je inconsistent en missen mensen waarom ze voor jou zouden kiezen.
Wat is strategie en hoe verschilt dit van positionering?
Strategie is het overkoepelende plan dat beschrijft hoe je je doelen gaat bereiken. Het gaat om de concrete acties, middelen en tijdslijnen die je inzet om van je huidige situatie naar je gewenste toekomst te komen. Strategie beantwoordt de vragen ‘wat gaan we doen?’ en ‘hoe gaan we dat aanpakken?’
Het verschil tussen strategie en positionering zit in hun focus:
Positionering richt zich op identiteit en perceptie – het ‘wie’ en ‘waarom’. Het gaat over hoe je gezien wilt worden en wat je uniek maakt. Positionering is relatief stabiel en verandert niet snel.
Strategie richt zich op actie en uitvoering – het ‘wat’ en ‘hoe’. Het beschrijft concrete plannen, tactieken en middelen om doelen te bereiken. Strategie kan vaker aangepast worden op basis van resultaten en veranderende omstandigheden.
Een voorbeeld: een zorgorganisatie kan gepositioneerd zijn als ‘de organisatie die persoonlijke aandacht centraal stelt’. Hun strategie beschrijft dan hoe ze dit waarmaken: kleinschalige teams, extra tijd per cliënt, en persoonlijke zorgplannen.
Wanneer begin je met positionering en wanneer met strategie?
Begin altijd met positionering voordat je een strategie ontwikkelt. Je kunt geen effectieve strategie maken als je niet weet wie je bent en hoe je gezien wilt worden. Positionering vormt de basis waarop alle strategische keuzes worden gemaakt.
Start met positionering wanneer:
- Je organisatie nieuw is of een grote verandering doormaakt
- Je communicatie voelt als losse flodders zonder samenhang
- Medewerkers en klanten niet kunnen uitleggen wat jullie uniek maakt
- Je merkt dat je verdwijnt tussen vergelijkbare organisaties
- Verschillende afdelingen elk hun eigen verhaal vertellen
Ontwikkel je strategie nadat je positionering helder is. Dan weet je welke doelen passen bij wie je bent en kun je plannen maken die je positionering versterken in plaats van tegenwerken.
Rekening houden met tijd: positioneringsontwikkeling vraagt meestal 2-4 maanden intensief werk. Strategieontwikkeling kan daarna 1-3 maanden duren, afhankelijk van de complexiteit van je organisatie en doelen.
Hoe versterken positionering en strategie elkaar in de praktijk?
Positionering en strategie werken als twee kanten van dezelfde medaille. Je positionering geeft richting aan je strategische keuzes, terwijl je strategie je positionering tot leven brengt en zichtbaar maakt voor je doelgroepen.
Een sterke positionering helpt bij strategische beslissingen. Als je weet dat je gepositioneerd bent als ‘de organisatie die innovatieve oplossingen biedt’, dan kies je strategisch voor projecten en initiatieven die deze positionering ondersteunen. Je zegt bewust ‘nee’ tegen kansen die niet passen bij wie je bent.
Omgekeerd maakt je strategie je positionering geloofwaardig. Door consequent te handelen volgens je positionering, ervaren mensen daadwerkelijk wat je belooft. Je positionering wordt dan geen loze belofte maar een ervaren realiteit.
Praktische integratie in communicatie:
- Gebruik je positionering als filter voor alle communicatie-uitingen
- Zorg dat strategische projecten je positionering versterken
- Train medewerkers om beide concepten te begrijpen en uit te dragen
- Evalueer regelmatig of je strategie nog past bij je positionering
Bijvoorbeeld: een woningcorporatie gepositioneerd als ‘de corporatie die echt luistert naar bewoners’ zet strategisch in op bewonersparticipatie, transparante communicatie en snelle reacties op klachten. Elke strategische keuze versterkt hun positionering.
Welke fouten maken organisaties vaak met positionering en strategie?
De meest gemaakte fout is het verwarren van positionering en strategie, of het behandelen alsof het hetzelfde is. Organisaties ontwikkelen plannen zonder te weten wie ze zijn, of bepalen hun identiteit zonder na te denken over hoe ze die gaan waarmaken.
Veelgemaakte misstappen:
Het overslaan van positionering: Direct naar strategieontwikkeling gaan omdat het concreter en praktischer lijkt. Dit leidt tot strategieën die niet bij je organisatie passen of geen onderscheidend vermogen hebben.
Positionering als marketingtruc: Positionering zien als iets voor ‘naar buiten’ terwijl het vooral intern richting moet geven. Medewerkers die je positionering niet kennen of geloven, kunnen deze niet uitdragen.
Te algemene positionering: Kiezen voor posities zoals ‘kwaliteit’ of ‘klantvriendelijkheid’ die iedereen kan claimen. Dit onderscheidt niet en helpt niet bij strategische keuzes.
Strategie zonder positionering-check: Strategische plannen maken die niet aansluiten bij je unieke eigenschappen of gewenste positie in de markt.
Vermijd deze valkuilen door beide concepten serieus te nemen en de juiste volgorde aan te houden. Investeer tijd in het begrijpen van het verschil en betrek je hele organisatie bij beide processen.
Hoe Einder helpt met positionering en strategie
Wij ontwikkelen samen met jouw organisatie zowel een heldere positionering als een passende strategie door middel van onze co-creatieve aanpak. In plaats van voor jullie te bedenken wat jullie uniek maakt, ontdekken we dit samen met je medewerkers, klanten en stakeholders.
Onze werkwijze voor identiteitsontwikkeling en strategiebepaling:
- Gezamenlijke verkenning: We organiseren sessies waarin we samen ontdekken wat jullie organisatie echt uniek maakt
- Doelgroep-inzichten: We betrekken jullie klanten en stakeholders om te begrijpen hoe zij jullie zien en ervaren
- Praktische vertaling: We zorgen dat positionering en strategie leiden tot concrete tools en richtlijnen
- Implementatie-ondersteuning: We helpen bij het uitrollen naar alle medewerkers en communicatie-uitingen
Het resultaat is een positionering die echt bij jullie past en gedragen wordt door je hele organisatie, plus een strategie die deze positionering versterkt en tot concrete resultaten leidt.
Wil je weten hoe wij jullie kunnen helpen met positionering en strategie? Neem contact op voor een vrijblijvend gesprek over jullie situatie en mogelijkheden.