Wat is strategische positionering?
Strategische positionering bepaalt hoe een organisatie zich onderscheidend in de markt plaatst door een unieke, waardevolle positie in te nemen die aansluit bij de behoeften van specifieke doelgroepen. Het gaat verder dan marketing – het is de strategische keuze voor wat je wél en niet doet als organisatie. Een sterke merkpositionering zorgt voor herkenbaarheid, richting en focus in alle communicatie-uitingen.
Wat is strategische positionering precies?
Strategische positionering is de bewuste keuze om je organisatie op een specifieke, onderscheidende manier in de markt te plaatsen. Het definieert waarom mensen voor jou zouden kiezen boven alternatieven en welke unieke waarde je biedt.
In tegenstelling tot marketing, dat zich richt op het communiceren van boodschappen, bepaalt positionering wat die boodschappen inhouden. Het verschilt ook van branding, dat vooral gaat over visuele identiteit en uitstraling. Merkpositionering is strategischer en fundamenteler – het vormt de basis voor alle andere communicatie-activiteiten.
Voor maatschappelijke organisaties betekent dit vaak het helder maken van hun maatschappelijke impact en de specifieke manier waarop zij bijdragen aan oplossingen. Denk aan een zorgorganisatie die zich positioneert als ‘de organisatie die zorg dichtbij huis mogelijk maakt’ of een onderwijsinstelling die kiest voor ‘onderwijs dat iedereen vooruithelpt’.
Een goede strategische positionering is specifiek genoeg om onderscheidend te zijn, maar breed genoeg om groei mogelijk te maken.
Waarom is strategische positionering zo belangrijk voor organisaties?
Strategische positionering biedt concrete voordelen die direct merkbaar zijn in de dagelijkse werkzaamheden. Het verhoogt de herkenbaarheid, maakt communicatie helderder en versterkt de concurrentiepositie van organisaties.
De belangrijkste voordelen zijn:
- Verhoogde herkenbaarheid – mensen weten waar je voor staat en herkennen je sneller
- Duidelijkere communicatie – alle uitingen hebben dezelfde richting en toon
- Betere besluitvorming – nieuwe projecten en initiatieven toets je aan je positionering
- Sterkere concurrentiepositie – je onderscheidt je bewust van anderen in je sector
- Meer focus – je weet wat wel en niet bij je past
Voor maatschappelijke organisaties is positionering extra waardevol omdat zij vaak te maken hebben met diverse stakeholders: cliënten, medewerkers, financiers en beleidsmakers. Een heldere positionering helpt om naar al deze groepen consistent en overtuigend te communiceren.
Organisaties zonder duidelijke positionering vallen vaak terug op algemene uitspraken die voor iedereen zouden kunnen gelden. Dat maakt het moeilijk om te onthouden en om een voorkeur te ontwikkelen.
Hoe ontwikkel je een sterke strategische positionering?
Een sterke strategische positionering ontwikkel je door systematisch je doelgroep, concurrenten en eigen krachten in kaart te brengen. Dit proces resulteert in een unieke waardepropositie die aansluit bij wat je doelgroep echt nodig heeft.
Het ontwikkelproces bestaat uit deze stappen:
- Doelgroepanalyse – Wie wil je bereiken en wat hebben zij nodig?
- Concurrentieonderzoek – Hoe positioneren anderen zich en waar liggen kansen?
- Kernwaarden bepalen – Wat drijft je organisatie en waar sta je voor?
- Krachten inventariseren – Waarin ben je echt goed en uniek?
- Positionering formuleren – Combineer inzichten tot een heldere positie
- Testen en verfijnen – Check of je positionering werkt bij je doelgroep
Bij elke stap is het belangrijk om concreet en specifiek te blijven. Algemene uitspraken zoals “wij zijn klantvriendelijk” helpen niet bij het maken van onderscheidende keuzes. Zoek naar wat je organisatie uniek maakt en waarom mensen specifiek voor jou zouden kiezen.
Het proces werkt het beste wanneer je verschillende perspectieven betrekt: medewerkers, klanten en andere stakeholders kunnen waardevolle inzichten geven over hoe je organisatie wordt ervaren.
Wat zijn de grootste fouten bij strategische positionering?
De meest voorkomende fout bij strategische positionering is te breed blijven waardoor je niet onderscheidend wordt. Andere valkuilen zijn gebrek aan consistentie in de uitvoering en het negeren van wat je doelgroep werkelijk belangrijk vindt.
Veelgemaakte fouten zijn:
- Te brede positionering – “Wij zijn er voor iedereen” werkt niet onderscheidend
- Gebrek aan differentiatie – Je positionering zou ook op concurrenten kunnen slaan
- Inconsistente uitvoering – Verschillende uitingen vertellen verschillende verhalen
- Doelgroep negeren – Focussen op wat jij belangrijk vindt in plaats van je doelgroep
- Geen commitment – Positionering halverwege weer veranderen omdat het “niet meteen werkt”
- Te complex – Positionering die niet in één zin uit te leggen is
Om deze fouten te vermijden, test je positionering regelmatig bij je doelgroep. Kunnen zij in eigen woorden uitleggen waar je voor staat? Herkennen zij het verschil met anderen in je sector? En belangrijk: sluit het aan bij wat zij zoeken?
Een goede positionering voelt soms beperkend aan omdat je bewust kiest om bepaalde dingen niet te doen. Dat is juist een teken dat je scherpe keuzes maakt.
Hoe vertaal je strategische positionering naar concrete communicatie?
Strategische positionering wordt pas waardevol wanneer het zichtbaar wordt in alle communicatie-uitingen. Dit betekent het ontwikkelen van een consistente tone of voice, visuele identiteit en contentstrategie die allemaal je positionering versterken.
De vertaling naar praktijk gebeurt via:
- Tone of voice – Hoe spreek je je doelgroep aan? Formeel of informeel? Zakelijk of persoonlijk?
- Visuele identiteit – Welke kleuren, vormen en stijl passen bij je positionering?
- Contentstrategie – Over welke onderwerpen praat je wel en niet?
- Kanaalstrategie – Waar en hoe bereik je je doelgroep het beste?
- Boodschappen – Welke kernboodschappen versterk je in alle uitingen?
Voor teams die veel verschillende content maken, zijn praktische hulpmiddelen essentieel. Denk aan templates, schrijfrichtlijnen en voorbeelden die ervoor zorgen dat iedereen binnen de positionering blijft, ongeacht wie er communiceert.
Het belangrijkste is consistentie over tijd. Een positionering heeft tijd nodig om te landen bij je doelgroep. Regelmatige herhaling en consequente toepassing zijn belangrijker dan perfecte uitvoering vanaf dag Ă©Ă©n.
Meet ook regelmatig of je positionering aankomt zoals bedoeld. Wordt je herkend om de juiste redenen? Begrijpen mensen waar je voor staat?
Hoe Einder helpt met strategische positionering
Wij helpen organisaties in zorg, onderwijs en wonen om hun unieke positie helder te krijgen en daar consistent over te communiceren. Via ons co-creatieve proces ontwikkelen we samen met jouw team en stakeholders een positionering die echt past en werkt.
Onze aanpak voor strategische positionering omvat:
- Workshops met je team om kernwaarden en krachten in kaart te brengen
- Onderzoek bij je doelgroepen om hun behoeften en percepties te begrijpen
- Analyse van je concurrentieomgeving en positiemogelijkheden
- Ontwikkeling van een heldere positionering en waardepropositie
- Vertaling naar praktische communicatiemiddelen en richtlijnen
- Training van je team om de nieuwe positionering toe te passen
Het resultaat is een merkpositionering waar je trots op bent en die je helpt om je doelen te bereiken. Je team weet waar jullie voor staan en kan daar helder en consistent over communiceren.
Wil je weten hoe wij jouw organisatie kunnen helpen met strategische positionering? Neem contact op voor een vrijblijvend gesprek over de mogelijkheden.